Bình An đứng bên mộ mẹ thêm một lúc lâu nữa, để tuyết rơi lất phất lên tóc, lên vai áo khoác mỏng. Gió núi lạnh buốt, nhưng cô không thấy lạnh bằng nỗi trống rỗng trong lòng. Tang lễ đã xong, những ông già trong làng lặng lẽ quay về nhà, để lại cô một mình với nấm mộ mới. Cô nghĩ mình sẽ ở lại vài ngày, dọn dẹp căn nhà cũ của mẹ, sắp xếp lại đồ đạc, chọn lấy vài món kỷ vật rồi trở về thành phố. Nơi đây không còn gì níu kéo cô nữa. Thành phố dù khắc nghiệt vẫn là nơi cô đang sống, đang cố gắng tồn tại.
Căn nhà ba gian của mẹ vẫn nguyên vẹn như ngày cô còn nhỏ, chỉ cũ kỹ hơn, mái ngói rêu phong, cửa gỗ kêu cót két. Bình An mở cửa bước vào, mùi đất ẩm và mùi khói bếp cũ xộc lên mũi. Cô thở dài, bắt tay vào dọn dẹp. Quét mạng nhện, lau bụi trên bàn thờ, xếp lại quần áo mẹ để lại trong rương gỗ. Mọi thứ đều giản dị, mộc mạc: vài chiếc áo bà ba bạc màu, vài tấm ảnh chụp chung với cả làng ngày xưa, và một chiếc hộp gỗ nhỏ khóa kỹ mà cô chưa từng thấy mẹ mở ra.
Những ngày tiếp theo trôi qua chậm rãi đến lạ. Dân làng – giờ chỉ còn hơn chục ông già – đối xử với Bình An như báu vật. Sáng sớm đã có người mang rổ rau cải, bó hành, vài quả trứng gà mái đẻ. Chiều lại có người mang khoai lang nướng, củ sắn luộc còn nóng hổi. Bình An từ chối mãi, bảo “các bác giữ mà ăn, cháu ở có vài ngày thôi”, nhưng các ông cứ đặt xuống rồi đi, không nói gì thêm. Cuối cùng cô đành nhận một ít, lòng thấy ấm lạ.
Cuộc sống ở làng êm đềm đến mức khiến cô bất ngờ. Không tiếng ồn xe cộ, không deadline công việc, không những cuộc họp online lúc nửa đêm. Chỉ có tiếng chim núi, tiếng gió thổi qua rừng thông, tiếng gà gáy sáng. Cô ngủ dậy muộn, ăn uống đơn giản, đi dạo quanh làng, ngồi bên suối ngâm chân. Áp lực thành phố như tan biến. Có những khoảnh khắc cô thực sự nghĩ: hay là ở lại đây? Sống chậm rãi, không lo cơm áo, không phải chen chúc trên tàu điện ngầm… Nhưng rồi cô nhìn quanh: nhà cửa xiêu vẹo, ruộng đồng bỏ hoang, con đường làng cỏ mọc um tùm, và chỉ còn những ông già lưng còng. Không tương lai. Không hy vọng. Cô lắc đầu, gạt ý nghĩ ấy đi.
Tối thứ tư sau tang lễ, Bình An quyết định đến nhà ông trưởng thôn để thông báo: vài ngày nữa cô sẽ về thành phố luôn, không quay lại nữa. Cô muốn nói lời cảm ơn và từ biệt chính thức. Nhà ông trưởng thôn nằm cuối làng, là căn nhà còn vững nhất, đêm ấy sáng đèn sớm. Bình An đi bộ trên con đường đất, gió lạnh khiến cô kéo cao cổ áo. Khi đến gần, cô dừng lại sau bờ rào tre, định bước vào thì nghe tiếng nói chuyện trầm trầm bên trong.
“…Con bé Bình An giống mẹ nó hồi trẻ quá. Mắt to, môi đỏ, mông nở nang y chang.”
“Ừ, mà không biết giống ai. Hồi ấy chị Hoa… ai cũng từng… nên chẳng biết chính xác được.”
Tiếng cười khẽ, tiếng thở dài.
“Nó sắp đi rồi. Đi lần này chắc không về nữa. Làng mình… chắc cũng hết thật.”
“Giá mà nó ở lại… dù chỉ vài năm nữa thôi… để tụi mình còn thấy chút hơi phụ nữ…”
Bình An đứng chết lặng. Tim cô đập thình thịch. Cô lao qua cổng, đẩy cửa bước vào. Mọi người giật mình, im bặt. Hơn chục ông già ngồi quanh bếp lửa, mặt đỏ bừng vì rượu ngô và vì xấu hổ.
“Các bác vừa nói gì về mẹ cháu? Và về cháu?” Giọng Bình An run run.
Ông trưởng thôn thở dài, đứng dậy, kéo ghế cho cô ngồi. Rồi ông chậm rãi kể. Tất cả. Từ ngày mẹ cô góa chồng, từ những đêm đầu tiên với chú Ba, đến cách mẹ cô trở thành chỗ dựa duy nhất cho cả làng, kéo dài hơi thở cho Thạch Khê thêm hàng chục năm. Không ai chỉ trích, không ai khinh miệt. Họ chỉ biết ơn.
Bình An nghe mà đầu óc quay cuồng. Cô thấy ghê tởm, thấy nhục nhã, thấy nguồn gốc mình bẩn thỉu. Cô hét lên: “Mẹ tôi là… là kỹ nữ của cả làng sao? Còn tôi… tôi là con của ai trong các ông? Tôi là kết quả của sự dơ bẩn ấy à?”
Các ông già lắc đầu. Ông Sáu, giọng khàn khàn: “Không phải dơ bẩn. Chị Hoa là người tốt nhất làng này từng có. Không có chị ấy, tụi tao điên hết rồi. Làng này tan nát từ lâu rồi. Chị ấy hy sinh thân mình để giữ tụi tao còn là người.”
Chú Ba thêm vào, mắt đỏ hoe: “Con bé à, mẹ con cứu cả làng. Đừng nói mẹ con dơ bẩn. Mẹ con là thánh sống.”
Bình An không nói được gì nữa. Cô quay về nhà, đóng sầm cửa, nằm vật ra giường. Đêm ấy cô không ngủ. Đầu óc hỗn loạn. Ghê tởm xen lẫn đau đớn, giận dữ xen lẫn thương mẹ. Không chịu nổi, cô bật đèn, tiếp tục dọn dẹp để quên đi. Trong chiếc rương cũ dưới gầm giường, cô tìm thấy chiếc hộp gỗ khóa kỹ. Chìa khóa vẫn treo bên trong bàn thờ. Cô mở ra.
Bên trong là vài tấm ảnh cũ, rửa ở tiệm huyện ngày xưa. Ảnh mẹ cô trần truồng, nằm trên giường, bên cạnh là chú Ba, anh Tư, thằng Tí… Những tư thế không che đậy gì. Mẹ cười rạng rỡ, mắt long lanh khoái lạc. Dưới đáy hộp là một cuốn sổ tay bìa da cũ kỹ – nhật ký của mẹ.
Bình An ngồi đọc đến sáng.
Mẹ viết chi tiết. Về nỗi cô đơn sau khi chồng mất. Về những đêm tự an ủi mà vẫn không nguôi. Về ánh mắt đói khát của đàn ông trong làng. Về lần đầu với chú Ba, về cảm giác tội lỗi rồi dần thành chấp nhận. Về cách bà nhận ra mình đang cứu họ – cứu họ khỏi điên loạn, khỏi bỏ làng, khỏi tự vẫn. Về niềm vui kỳ lạ khi thấy họ trở về nhà với nụ cười sau những đêm bên bà. Về việc mang thai Bình An và cảm giác đó là món quà lớn nhất bà trao cho làng.
“Ta không hối hận. Nếu không có ta, Thạch Khê đã chết từ lâu. Ta chỉ là một người đàn bà, nhưng ta đã giữ được cả một ngôi làng sống thêm hai mươi năm.”
Bình An khóc. Lần đầu tiên cô khóc vì mẹ không phải vì mất mát, mà vì thấu hiểu. Cô thấy thương mẹ đến thắt lòng. Và lạ lùng thay, trong tận cùng nỗi đau, có một cảm giác rạo rực rất nhỏ len lỏi – như thể cơ thể cô cũng đang đáp lại câu chuyện ấy bằng chút kích thích khó tả.
Cô ở lại thêm vài ngày nữa. Thực ra là cô đang trì hoãn. Thành phố chờ cô với những ngày tăng ca, với căn phòng trọ chật, với nỗi cô đơn giữa biển người. Ở đây dù buồn nhưng bình yên. Cô chưa muốn đối mặt.
Rồi biến cố xảy ra vào một đêm không trăng. Bình An nghe tiếng sột soạt ngoài sân. Cô bật đèn pin điện thoại, bước ra. Dưới gốc cây ổi, ông Sáu – người già nhất làng, gần bảy mươi – đang quỳ, tay cầm chiếc quần lót ren màu hồng của cô phơi quên ngoài dây, đang áp vào mặt, tay kia… thủ dâm. Ông run rẩy, hơi thở nặng nhọc.
Bình An hét lên một tiếng nhỏ. Ông Sáu giật mình, quần áo xộc xệch, quỳ sụp xuống, cúi đầu: “Cháu… bác xin lỗi… bác hồ đồ… bác quá lâu rồi không… Cháu báo công an cũng được, bắt bác đi tù cũng được… Đằng nào làng này cũng chết rồi… Bác chỉ xin cháu một điều… đừng đi vội… ở lại thêm chút nữa… để tụi bác ở làng còn thấy sự sống…”
Ông khóc. Những giọt nước mắt già nua lăn dài trên má nhăn nheo.
Bình An nhìn ông. Lòng cô chợt mềm nhũn. Cô nhớ đến mẹ. Nhớ đến những gì mẹ đã làm. Một ý nghĩ táo bạo, điên rồ, bất chợt lóe lên.
“Ông… nếu ông túng quá… thì… thì làm với cháu cũng được.”
Ông Sáu ngẩng phắt lên, mắt mở to, không tin nổi. “Cháu… cháu nói gì?”
Bình An không trả lời bằng lời. Cô bước lại gần, chậm rãi tụt quần jeans xuống, để lộ chiếc quần lót ren hồng giống với cái vẫn còn trên tay ông Sán. Cô quay lưng, hơi cúi người, cặp mông tròn đầy, trắng mịn hiện ra trong ánh đèn pin mờ ảo.
Ông Sáu run rẩy đứng dậy. Ông không nói gì, chỉ lao vào như người chết đuối vớ được phao. Bàn tay chai sạn nắm lấy mông cô, bóp mạnh. Ông đẩy cô vào hiên nhà, đặt cô nằm lên chiếc chiếu cũ. Quần áo rơi vội vã. Ông già nhưng sức mạnh kỳ lạ, như thể bao năm kìm nén tuôn ra hết một lúc.
Ông liếm khắp người cô, từ cổ xuống ngực, xuống bụng, xuống chỗ ướt át nhất. Bình An rên lên – lần đầu tiên trong đời cô rên vì một người đàn ông. Ông đè lên, cái ấy dù già nhưng vẫn cứng ngắc, to lớn vì bao năm không dùng đến. Ông đâm sâu một cái khiến Bình An hét lên vì đau và sướng cùng lúc. Ông nhấp mạnh, nhanh, như muốn bù đắp tất cả những năm tháng khô khan. Ông xuất lần đầu vào trong cô chỉ sau vài phút, nhưng không dừng. Ông lật cô quỳ, từ phía sau, rồi lại nằm ngửa, rồi ngồi lên… Năm lần. Năm lần ông xuất tinh – vào trong, lên ngực, lên mặt, vào miệng cô. Bình An co giật không đếm nổi bao lần, hai chân run rẩy, lồn sưng mọng, nước nhờn chảy dài xuống đùi.
Khi ông nằm vật ra thở hổn hển, Bình An nằm bên cạnh, cơ thể rã rời nhưng lòng lại tràn đầy một cảm giác kỳ lạ: sung sướng, tự hào, và một niềm vui khó tả. Giống như cô vừa làm một việc vĩ đại. Giống như cô vừa tiếp nối mẹ, vừa cứu một con người, vừa cứu chính mình khỏi nỗi cô đơn thành phố.
Cô mỉm cười trong bóng tối. Có lẽ cô sẽ ở lại thêm vài ngày nữa. Chỉ vài ngày thôi. Hoặc có thể lâu hơn. Rất lâu.